مفاهیم و اصطلاحات مشترک میان قرآن و اهل بیت(ع) و صوفیّه(28) - فناء(4) ، بقاء(4)

«شهدآء دار الفنآء و شفعآء دار البقآء»(1)
(خطاب به اهل بیت«ع») : «شما شاهدان عالم فناء و شفیعان عالم بقاء هستید.»
 در این فراز از زیارت ، اهل بیت(ع) به عنوان «شاهدان» عالم «فناء» و شفیعان عالم «بقاء» معرّفی شده اند.مراتب عالم فناء مراتبی است که با شهود وجه الله در مظاهر و مجالی نوری طیّ می شود.پس مراتب عالم فناء ، عبارت از مراتب شهود است.اما با وصول سالک به مقام بقاء پس از فناء ، وی از جانب خدا مامور به دستگیری و هدایت مردم می شود.وچون دستگیری از نیازمندان هدایت و هدایت آن ها با شفاعت همراه است بنابراین ، مرتبه عالم بقاء مرتبه شفاعت است و قطب شفیع کلّ است.
نکته ای که در این فراز از زیارت بسیار چشم نوازاست این است که سه اصطلاح : «شاهد» که از مادّه «شهود» است و «فناء» و «بقاء» که در اینجا در کنار هم و در هماهنگی کامل با تعبیرشان در مکتب تصوف به کار رفته اند ، از مفاهیم و اصطلاحات کلیدی مکتب تصوف هستند و بدینسان یکبار دیگر معلوم می شود که صوفیّه این اصطلاحات را از چه کسانی گرفته و نشر داده اند.
             -----------------------------------------------------
1.زیارت جامعه کبیره
  
نویسنده : علیرضا عرب ; ساعت ٤:۱۸ ‎ب.ظ روز پنجشنبه ۸ تیر ،۱۳٩۱